Bij wet verboden loondiscriminatie op basis van gender is nog steeds aan de orde van de dag. Dit blijkt uit cijfers van het Centraal Bureau van de Statistiek (CBS). In 2022 lag het uurloon van vrouwen in het bedrijfsleven gemiddeld 16,4 procent lager dan het uurloon van mannen in het bedrijfsleven, en bij de overheid 5,1 procent¹. Hoewel dit probleem natuurlijk van bovenaf aangepakt moet worden, is het ook fijn om zelf beslagen ten ijs te komen tijdens een salarisonderhandeling. Wij geven je zeven tips hoe je je kunt voorbereiden op loondiscriminatie in een salarisgesprek.
Tip 1: Bewustwording van de loonkloof in jouw sector
Ken jij de cijfers uit jouw sector? Om loondiscriminatie effectief aan te pakken, is het essentieel om je bewust te worden van de bestaande loonkloof tussen mannen en vrouwen in jouw sector of functie. Zonder dat besef loop je het risico een aanbod te accepteren dat eigenlijk te laag is. Dus, voordat je de onderhandelingen ingaat, doe wat huiswerk. Ontdek wat als eerlijk wordt beschouwd voor jouw positie, inclusief factoren zoals opleiding, ervaring, waar je werkt, en de grootte van het bedrijf. Dat geeft je een betere basis om op te staan als het gaat om salarisonderhandelingen.
Tip 2: Vraag om transparantie in de organisatie
Wist je dat één van de redenen waarom sommige mensen meer verdienen dan anderen is dat ze niet weten wat de rest van hun team of hun baas verdient? Oneerlijk toch? Daarom is het goed om af en toe eens te vragen hoe het zit met de salarissen binnen je organisatie of functiegroep. Je kunt bijvoorbeeld vragen naar de salarisschalen, de criteria voor salarisverhoging of promotie, of de verdeling van de salarissen naar geslacht, leeftijd of andere relevante kenmerken. Zo krijg je meer zicht op de salarisstructuur en -cultuur, en kun je je eigen salaris beter vergelijken en onderbouwen.
Tip 3: Ken je waarde
Hoe weet je wat je waard bent? Er zijn verschillende manieren om inzicht te krijgen in jouw eigen salarispositie. Je kunt online salarisvergelijkers gebruiken, zoals die van Intermediair of Loonwijzer, om een indicatie te krijgen van het gemiddelde salaris voor jouw functie en niveau. Je kunt ook je netwerk raadplegen en mensen met vergelijkbare functies vragen naar hun salaris of salarisschaal. Dit kan een gevoelig onderwerp zijn, maar als je open en eerlijk bent over je motief, kun je waardevolle informatie krijgen. Verder kun je vakbonden, brancheorganisaties of HR-adviseurs benaderen voor meer informatie over de gangbare salarissen in je sector.
Tip 4: Onderhandel met data
Als je eenmaal meer inzicht hebt in de salarissen binnen jouw sector, organisatie en jouw salarispositie kent, kun je beter bepalen of je zelf eerlijk wordt betaald en of je ruimte hebt om te onderhandelen. Om de onderhandeling succesvol te maken, is het vervolgens belangrijk dat je je waarde kunt aantonen met concrete data. Denk bijvoorbeeld aan je prestaties, je toegevoegde waarde voor het team of het bedrijf, je kennis, vaardigheden en ervaring, of je feedback van klanten of collega’s. Zorg dat je deze data verzamelt en documenteert, en dat je ze op een overtuigende manier kunt presenteren tijdens het gesprek. Zo laat je zien dat je weet wat je waard bent en dat je een goed salaris verdient.
Tip 5: Wees assertief
Een ander belangrijk punt bij het onderhandelen over je salaris? Assertiviteit! Dat betekent op een respectvolle maar stevige manier je wensen en verwachtingen uiten, zonder dat je je laat afschepen. Door assertief te zijn, kun je je grenzen aangeven en je doelen nastreven, zonder de werkrelatie te verpesten. Voorbereiding is hierin erg belangrijk. Bedenk van tevoren wat je wilt zeggen en hoe je kunt reageren op tegenargumenten. Probeer bijvoorbeeld eens ‘Ik vind dat ik recht heb op een hoger salaris, omdat…’ in plaats van ‘Jij betaalt me te weinig, want…’. Zo focus je op je eigen gevoelens en behoeften zonder de ander aan te vallen.
Tip 6: Onderhandel over totale beloningen
Je salaris is natuurlijk belangrijk, maar laten we eens verder kijken. Wat dacht je van een bonus, extra opleidingsbudget, flexibele werktijden, of de mogelijkheid tot thuiswerken? Dit zijn allemaal onderdelen van je totale beloningspakket waar je werkgever wellicht ruimte heeft om te onderhandelen als je salaris vastligt. In het licht van de loonkloof tussen mannen en vrouwen is het slim om te overwegen welke andere compensaties en voordelen jouw beloningspakket zouden kunnen versterken, mocht het salaris niet volledig aan jouw verwachtingen voldoen. Zo kun je op een bredere manier onderhandelen over je totale beloningen, zonder dat het alleen maar draait om het salaris.
Tip 7: Zoek bondgenoten
Wil je meer verdienen of betere voorwaarden scoren? Dan kun je wel wat hulp gebruiken. Zoek mensen die jou een warm hart toedragen, zoals collega’s die in hetzelfde schuitje zitten, of bazen die je werk op waarde schatten. Zij kunnen je rugdekking geven, tips aanreiken, of zelfs een goed woordje voor je doen als het moment daar is. Ga dus op zoek naar bondgenoten binnen de organisatie die je vertrouwt en die jouw belangen delen. En vergeet je netwerk buiten de organisatie niet, zoals vakbonden, brancheverenigingen, of mentors. Zij kunnen je ook van advies voorzien, vergelijkingsmateriaal leveren, of je een peptalk geven.
Neem het heft in eigen hand
Helaas is loondiscriminatie nog steeds aan de orde van de dag, en als individu is het moeilijk om hier een grote verandering in te maken: daarvoor zijn collectieve acties, regels en zelfs wetten nodig. Maar: dat betekent niet dat je je erbij neer moet leggen! Je kunt wel degelijk iets doen om je eigen salaris te verhogen. Door je goed voor te bereiden, steun te zoeken en assertief te zijn, kunt je je baas overtuigen dat je meer verdient dan je nu krijgt. En als dat niet lukt, kunt je altijd nog op zoek gaan naar een andere baan waar je wel eerlijk wordt betaald. Het is jouw carrière, en je hebt recht op een salaris dat bij je past.